De Eetbare Plantengids

De fuchsias: Welke soorten hebben de lekkerste bessen?

Eva van der Linden Eva van der Linden
· · 5 min leestijd

De fuchsias: Welke soorten hebben de lekkerste bessen?

R
Redactie Bomen en Mensen
Redactie
De Eetbare Plantengids · 2026-02-15 · 5 min leestijd

Stel je voor: je loopt door je voedselbos, tussen de hazelaars en de appelbomen, en je ziet een struik die niet alleen prachtige bloemen heeft, maar ook eetbare bessen die naar een mix van citroen, gember en kamperfoelie smaken. Welkom in de wereld van de fuchsia.

Deze plant is een verborgen schat in de permacultuur. Ze zien er misschien fragiel uit met hun sierlijke bloemen, maar ze zijn een sterke, productieve toevoeging aan je eetbare tuin.

In deze gids duiken we in de bessen van de fuchsia. We ontdekken welke soort je moet hebben voor de beste smaak, hoe je ze kweekt en wat je met de oogst kunt doen.

Fuchsiabessen kweken en oogsten

Niet alle fuchsia's zijn gelijk als het om smaak gaat. De bloemen zijn prachtig, maar wij zijn hier voor de bessen.

Uit onderzoek blijkt dat de soort F. splendens de absolute winnaar is. Deze soort produceert bessen die de meeste mensen het allerlekkerst vinden. Ze combineren die frisse citroensmaak met een warme gember- en kamperfoelie-ondertoon.

Het is een smaakexplosie die je niet snel vergeet. Je hebt ook andere soorten, zoals F. excorticata.

Die wordt tot 15 meter hoog en is dus meer een boom voor in de grotere tuin of boomgaard. De meeste fuchsia's die je koopt, blijven echter rond de 2 meter hoog. Dat is perfect voor een struiklaag in je voedselbos.

Fuchsia planten en verzorgen

Ze groeien redelijk snel en geven elk jaar weer een oogst, mits je ze goed verzorgt. De oogsttijd is in de herfst, als de bladeren beginnen te vallen en de bessen donker en vol zijn.

Wil je aan de slag? Fuchsia's zijn geen moeilijke planten, maar ze houden wel van de juiste omstandigheden.

Ze komen oorspronkelijk uit Zuid-Amerika en het Caribisch gebied, dus ze houden van een beetje beschutting en vocht. Plant ze in een vruchtbare grond die goed water doorlaat. Ze willen niet met hun wortels in het water staan, maar ze mogen ook niet uitdrogen. Een plekje in de halfschaduw is ideaal, zeker als je in een warmere streek woont.

De plantafstand is belangrijk voor de luchtcirculatie en om ruimte te geven voor de wortels. Houd ongeveer 1 meter tussen elke fuchsia-plant.

Fuchsiabessen oogsten

Zo kan de struik mooi uitgroeien en heb je genoeg ruimte om eronder te schoffelen. Zaaien kan van de herfst tot en met de lente. Je kunt ook stekken kopen of maken.

In de tuincentra vind je vaak al jonge planten van bekende rassen. Kies voor een bewezen soort als F. splendens voor de beste bessen.

De prijs voor een jonge plant ligt meestal tussen de €5 en €10. Het moment van oogsten bepaalt voor een groot deel de smaak van je bessen. Wacht niet tot ze keihard zijn.

Je wilt ze plukken als ze diep donker van kleur zijn en vol aanvoelen.

Zelf brandnetelgier maken

Ze moeten bijna van de struik afvallen. Op dat moment is de smaak het sterkst en het meest uitgesproken. De citroen- en gembernoten komen dan het best naar voren.

Probeer er eentje; zo weet je precies wanneer de rest geoogst moet worden. Deze smaakvolle jostabessen zijn klein en zitten vaak in trossen.

Pluk ze voorzichtig met je vingers. Ze zijn heerlijk om zo te eten, terwijl je langs productieve hazelaars in je voedselbos wandelt.

Je kunt ze ook verwerken in een jam of door een fruitsalade. Omdat ze een beetje zuur zijn, combineren ze goed met zoete vruchten zoals aardbeien of perziken uit je eigen tuin. Bewaar de geoogste bessen in de koelkast; ze zijn maar een paar dagen houdbaar. Om je fuchsia's en andere planten in je voedselbos flink te laten groeien, is een goede voeding essentieel.

In plaats van dure, chemische meststoffen kun je zelf een krachtige plantengier maken. Brandnetelgier is een tovermiddel in de permacultuur.

Brandnetelgier stinkt! Zet je emmer dus ver van je huis, misschien achter in de tuin of naast de schuur. Je buren zullen je dankbaar zijn.

Recept en stappenplan

Het zit vol stikstof en mineralen en stimuleert de bodemleven. Het is gratis te maken en super effectief. Je hebt maar een paar dingen nodig.

Je kunt de gier het beste maken met regenwater. Dat bevat minder kalk en chloor, wat het gistingsproces ten goede komt.

Gebruik een emmer of een speciale gierkuil. Belangrijk: gebruik nooit metalen voorwerpen bij het maken of bewaren van brandnetelgier. Het metaal reageert met de gier en vervuilt je eindproduct.

  1. Verzamel: Pak een flinke bos verse brandnetels. Doe ze in een plastic emmer. Je hebt ongeveer 1 kg verse netels nodig.
  2. Vul: Giet er 10 liter regenwater bij. Druk de netels zodat ze onder water komen te staan.
  3. Voeg suiker toe: Dit versnelt de gisting. Doe er 500 gram suiker bij. Roeren tot het is opgelost.
  4. Laat gisten: Zet de emmer op een warme, schaduwrijke plek. Roer elke dag even. Na 2-4 weken is de gier klaar. Het schuim op de bovenkant verdwijnt en de geur wordt minder heftig.
  5. Verdunnen: De gier is heel sterk. Verdun het altijd: 1 liter gier op 10 liter water. Geef je planten hier één keer per week water mee tijdens de groeiperiode.

Gebruik dus een plastic emmer en een houten stok om te roeren.

Hier is een simpel recept om te beginnen. Dit is een basisrecept dat goed werkt voor de meeste moestuin- en fruitplanten, inclusief je fuchsia's. Met deze stappen geef je je fuchsia's en andere eetbare planten een boost op een manier die past bij de principes van een voedselbos.

Je sluit de kringloop en gebruikt wat de natuur je geeft. Zo bouw je aan een gezonde, productieve tuin vol smaak. Ontdek ook hoe je berkensap tapt en het cambium oogst. Veel plezier met je oogst!


Eva van der Linden
Eva van der Linden
Voedselbos-ontwerper en ecologisch tuinierder

Eva ontwerpt al meer dan tien jaar voedselbossen en beheert een proefperceel in de Gelderse vallei. Ze beschrijft de planten en dieren die ze er daadwerkelijk aantreft, zonder poespas.

✓ Geverifieerd auteur ✓ Voedselbosbouw, permacultuur en wilde planten
Eva van der Linden
Eva van der Linden
Voedselbos-ontwerper en ecologisch tuinierder

Eva ontwerpt al meer dan tien jaar voedselbossen en beheert een proefperceel in de Gelderse vallei. Ze beschrijft de planten en dieren die ze er daadwerkelijk aantreft, zonder poespas.

Meer over De Eetbare Plantengids

Bekijk alle 50 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
Tamme kastanje (Castanea sativa): Koning van het voedselbos
Lees verder →